SKKN Một số biện pháp Rèn kĩ năng sống qua các hoạt động học tập cho học sinh lớp 3 (GV: Nguyễn Thị Anh - Trường TH Trần Phú)
Bạn đang xem tài liệu "SKKN Một số biện pháp Rèn kĩ năng sống qua các hoạt động học tập cho học sinh lớp 3 (GV: Nguyễn Thị Anh - Trường TH Trần Phú)", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
UBND THÀNH PHỐBẮC GIANG TRƯỜNG TIỂUHỌC TRẦN PHÚ GIẢI PHÁP RÈN KỸNĂNG SỐNG QUA CÁC HOẠTĐỘNG HỌC TẬP CHO HỌC SINH LỚP 3. Người thực hiện: Nguyễn Thị Anh Chức vụ : Giáo viên tổ 2+3 Nămhọc 2023-2024 2 BIỆN PHÁP: “RÈN KỸNĂNG SỐNG QUA CÁC HOẠTĐỘNG HỌC TẬP CHO HỌC SINH LỚP3”. 1.Lýdochọn biện pháp Trongnhững năm gầnđây, yêu cầu về chuẩn mực đạo đức ngày càng được nâng cao,đápứng nhu cầucủaxãhộivề phát triển con người toàn diện: Đức - Trí - Thể - Mĩ. Là một người giáo viên có tinh thần trách nhiệm cần phải suy nghĩ nhiềuvềviệc xây dựng tập thểlớp vững mạnh. Chỉcómột tập thểlớp nhưvậymới có thể phát triển trong học sinh tinh thầntập thể, tính tự giác, ý thức tổ chức kỉ luật, tinh thần phấn đấu vươn lên trong học tập.Việc xây dựng tập thểlớpvững mạnh là một biện pháp giáo dụccótầm quan trọng đặc biệt. Tập thểlớp vững mạnh,đó chính là môi trường giáo dục tốt.Ởđó những yêu cầuvề giáo dụcđạođức đượchọc sinh lĩnh hội khá sâu sắc vàđầy đủ nhằm hình thành và phát triển một sốnăng lực, phẩm chất của một người học sinh.Ởbậc Tiểu học, ngoài việc truyền thụ kiến thức cho HS, giáo viên còn phải đảm nhận một nhiệm vụ trọng trách hết sức cao cả đó là thay mặt nhà trường quản lí,điều hành lớp, trực tiếp giáo dục đạo đức, hình thành nhân cách, rèn kĩnăng sống cho học sinh, là cầunối giữa ba môi trường giáo dục: Giađình- Nhà trường- Xã hội. Các em học sinh lớp 3 là năm thứ ba của bậc Tiểu học. Chính vì thế, người giáo viên dạy lớp 3, công việc không đơn giản một chút nào. Không đơn thuần chỉlàdạy kiến thức mà chúng ta còn phải uốn nắn, rèn cho các em từng hành vi kỹnăng đơn giản nhất, đểtừ đó giúp các em hình thành một nhân cách, phẩm chấttốtđẹp. Tôi luôn mong muốnhọc trò của mình là những con ngoan, trò giỏi, tàiđứcvẹn toànđể sau này lớn lên các em tự tin, năng động, bản lĩnh bước vào đời, trở thành những người công dân có ích cho xã hội. 2. Thực trạng củavấnđề Năm học 2023-2024 tôi được Lãnh đạo nhà trường phân công giảng dạy và chủ nhiệmlớp3A5. Thời gianđầunămhọcvừa giảng dạy, vừa quan sát học sinh lớp mình cũng nhưhọc sinh lớp khác, tôi nhận thấy các em học sinh lớp3 mớiởlớp 2 lên nên các em còn rất ngây thơ, trẻ con. Do chuyển từ hoạt động vui chơi sang hoạt động họctập nên các em còn rất hiếu động, thiếu kiên trì, chưa biếtlắng nghe.Đasốhọc sinh trong lớp chưa có năng lực tựphụcvụnhư: vệ sinh cá nhân, sắp xếp sách vở đồ dùng học tập, thường xuyên quên sách vở, bút chì. Chưa biết quan tâm, chia sẻvới bạn bè. Xuất phát từ thực tế trên, tôi thấy mình là một giáo viên Tiểu học, việc giáo dục hình thành cho các em năng lựctựphụcvụ, phẩm chấtđoàn kết thương yêu là rất quan trọng nên tôi đãlựa chọn: “Mộtsốbiện pháp Rèn kĩnăng sống qua các hoạtđộng họctập 3 cho học sinh lớp 3” đểghilại những biện pháp mìnhđã làmđể suy ngẫm,để chọn lọc,đúc kết thành kinh nghiệm cho bản thân. Rèn cho HS có kĩnăng trong học tập, kĩnăng giao tiếp, hợp tác; Giúp các em hình thành và phát triển năng lực và phẩm chất; Giáo dục đạo đức cho các em; Giúp các em phát triển toàn diện về đức, trí, thể, mỹ. Đồng thời nâng cao chấtlượng và hiệu quả giáo dụcmột cách tốt nhất. 3. Biện pháp cụthể 3.1. Tìm hiểu học sinh Mỗi giáo viên, muốn hoàn thành tốt nhiệm vụcủa mình, muốn đề ra các biện pháp giáo dụchọc sinh phù hợp,đạt hiệu quả thì trước hết giáo viên phải hiểu học sinh, phải nắm đượcđầy đủ các thông tin cần thiết vềtừng học sinh. Buổi họp phụ huynhđầu năm, ngoài việc cung cấp số điện thoại củabản thân cho phụ huynh tôiđã phát vàyêu cầu phụ huynhđiền đầyđủ các thông tin trong tờ phiếuđiều tra. PHIẾUĐIỀU TRA THÔNG TIN HỌC SINH Lớp 3A5 – Năm học: 2023 – 2024 1. Họ và tên học sinh: Giới tính: 2. Ngày, ngày tháng, năm sinh: . Dân tộc: 3. Nơi sinh: .. Chiều cao: Cân nặng: 4. Quê quán: 5. Nơiởhiện nay: ( ghi rõ tổ, thôn, phường mìnhđangở) 6. Họ tên bố: , . Nghề nghiệp: .Số điện thoại . Họtênmẹ: Nghề nghiệp: ..Số điện thoại . 7. Là con thứ . trong tổng số .. con trong giađình. 8.Điều kiện kinh tế giađình: . 9.Năng khiếu: . 10. Khảnăng nhận thức: Qua việc trò chuyện hàng ngày với các em, qua phiếuđiều tra, tôi nắm được đầy đủ các thông tin cần thiết của học sinh, xây dựng một kế hoạch cụ thể. Kế hoạch này ngoài việc căn cứvàokế hoạch của nhà trường, tôi còn dựa vào tình hình thực tếcủalớp, xây dựng kếhoạch cảnăm, kế hoạch học kì, tháng, tuần. Có kế hoạch thì tôi chỉ đạo học sinh theo kế hoạchđã định. 3.2.Ổnđịnh nềnếp. Bầu Hội đồng tựquản của lớp * Ổnđịnh nềnếp Ngay từ tuần1, tôiđã lên kế hoạchổn định nền nếp cho học sinh.Đây là những tiết họcđầu tiên giúp học sinh làm quen với môi trường họctập, làm quen với thầy cô, bạn bè, trường lớp.Tập cho học sinh tác phong nhanh nhẹn, mạnh dạn, có tính kỉ luật. Tôi quyđịnh với các em những quy ước chung cần phải thực hiện (còn gọi là lệnh). Các lệnh này sẽ được sửdụng thường xuyên trong các giờhọc Tiếng Việt cũng như các môn học khác. Tuần 1 chính là cơhội đưa trẻ vào lối 4 sống mới, theo nền nếp mới. Làm thật tốt tuần 1 thì sẽdễ làm tốt các tiết học về sau. Vì các em mớiởlớp 2 lên nên còn rất hay quên. * Bầuhội đồng tự quảncủa lớp Việc bầu ban cán sựcủalớp được thực hiện ngay trong tuần 1. Tôi cho các emứng cử vào ban cán sựcủa lớp, lấy ý kiến biểu quyết của cảlớp. Ban cán sự củalớp gồm 1 lớp trưởng, 3 lớp phó và 4 tổ trưởng. Sau khi bầu được ban cán sự tôi sẽ giao nhiệm vụcụ thể cho từng em. Lớp trưởng phụ trách chung các hoạt động của lớp, mỗi lớp phó phụ trách nhiệm vụ được phân công cụ thể.Tập dượt cho lớp trưởng làm quen và dần biếtđiều hành các hoạt động của lớp. Sau mỗi tuần, mỗi tháng, giáo viên tổng kết lại để biết đượcưu, khuyếtđiểm của lớp để khắc phục và đưa ra hướng hoạt động mới. Những vấn đềnổi cộm của lớp được giáo viên ghi vào một cuốn sổ tayđể theo dõi kịp thời uốn nắn. Từđóđánh giá và giáo dụchọc sinh tốt hơn. 3.3. Xây dựng “Lớp học thân thiện, học sinh tích cực” * Trang trí lớp học xanh – sạch – đẹp Lớp học thân thiện phải có cây xanh, phải luôn sạch sẽ, ngăn nắp và được trang trí đẹp, đảm bảo tính thẩm mĩ và tính giáo dục cao. Do vậy, tôiđã tuyên truyền tới phụ huynh học sinhủng hộ cây xanh, tôi cùng các em trang trí lớp học bằng chính những sản phẩm mà tự tay các em làm qua giờhọc Mĩ thuật. Hàng ngày, HĐTQ có nhiệm vụ đôn đốc, nhắc nhở các bạn tưới cây, giữ gìn vệ sinh lớp học, không xả rác ra lớp nhất là giờhọc Mĩ thuật. Ngoài ra, tôi thường xuyênđến lớp sớm cùng chia sẻ công việc với các em, tôi cùng tham gia tưới cây, vệ sinh lớp học cùng các em. Tôi còn kể cho các em nghe gương người tốt, việc tốt. Nhờvậy mà những em trước kia hay lẩn tránh công việc nayđã thích thú tham gia cùng các bạn. Từ đó dần dần hình thành cho các em phẩm chất chăm làm, tích cực tham gia hoạt động giáo dục. Yêu trường lớp. * Rèn năng lực tựhọc qua giờ truy bài Do các em còn nhỏ, chưa có khảnăng bao quát,điều hành các hoạt động nên ngay từ đầu năm học, trong các giờ truy bài, tôi luôn có mặt từsớm đểhướng dẫn các em trong HĐTQđiều hành các hoạt động. Khiđã vào nếp tôiđể các em trong HĐTQ tựđiều hành còn tôi chỉ giám sát. Thông qua 15 phút truy bài và những tiết học hàng ngày, các em dần hình thành và phát triển năng lực tựhọc, giao tiếp, hợp tác với bạn. * Rèn năng lực tự phục vụ, tự quản. Phẩm chất chăm học, chăm làm Nhắc nhở các em giữ gìn sách vởsạch sẽ, không làm quăn mép sách, không vẽbẩn ra sách. Sách, vở phải bọc và dán nhãn vở ghi tên. Hướng dẫn các em nhận biết các loại sách. Giáo dục HS biết giữ gìn đồ dùng học tập. Chuẩn bị đầy đủ sách vở, đồ dùng trước khi đến lớp. (cùng với sự giúp đỡcủa bốmẹ) 5 Ngoài ra, tôi luôn chú ý đến trang phục của các em, nhắc nhở các emđi vệ sinh trước khi vào học, vệ sinh cá nhân sạch sẽ. Nhiều emăn mặc quần áo xộc xệch, đầu tóc rối tung, buồn vệ sinh không dám nói Tôi gần gũi động viên các em, hòa mình vào tập thểlớp giúp đỡ những em còn vụng về chưa biết làm một số việc như: cài cúc áo, xắn tay áo, chải đầu, buộc tóc Khi có học sinhđi học muộn, tôi nhắc nhởhọc sinh, đọc lại cho học sinh nghe vềnội quy của trường, lớp, thấy được tác hại của việcđi học muộn và đồng thời yêu cầu phụ huynh cho conđi họcđúng giờ. Đầu năm học, học sinhđi học muộn nhiều nhưng chỉ sau một tháng thực học, tình trạngđi học muộnđã không còn. Bên cạnhđónăng lực tự phục vụ còn được hình thành và phát triển thông qua các hoạt động ngoài giờhọc trên lớp như:ăn bán trú buổi trưa, các emđã biết chia cơm cùng cô giáo, khiăn cơm các em tự ăn không cần sự giúpđỡcủa cô giáo. Giờ ngủ trưa, các em tựlấy chăn, ngủdậy biết tựgấp chăn để vàođúng nơi quy định . * Mối quan hệ thầy, trò Xây dựng mối quan hệ thầy, trò gần gũi, thân thiện không còn khoảng cách. Hành vi của giáo viên sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lí cũng nhưsự hình thành tính cách của trẻ. Vì vậy, khi đến lớp, tôi luôn chú ý đến cáchăn mặc,đi đứng, nói năng. Cách cầm bút, cầm sách, thái độ, để các em noi theo. Khi giao việc, tôi chỉcần chỉ kí hiệu mà tôiđã quy định với HS ngay từ Tuần1. Thầy nói ít, trò làm nhiều. Tôi không tiếc thời gian, kiên trì chăm sóc học sinh từng bước, theo dõi từng diễn biến nhỏ đểkịp thời giáo dục. Sau khiđã tìm hiểu học sinh toàn diện, việc chăm sóc học sinhđãcócơsở. Tôi đặc biệt chú ý những biểu hiện chớm nở, hơi khácđi một chút (có thểlàrất nhỏ bé), theo dõi tận nguồnđểgiáo dục, uốnnắn, động viên kịp thời. Những quan tâm của tôi diễn ra hàng ngày và đều khắp trong cảlớp. Tôi luôn dành những lời khen cho học sinh có tiến bộ nhưng cũng nghiêm khắc phê bình và chỉ ra những thiếu sót để các em khắc phục và ngày càng hoàn thiệnhơn. Muốn học sinh gắn bó với lớp, với trường mà chỉ làm cho các em yêu quý, tin tưởng thầy cô giáo thôi thì chưa đủ. Học sinh cần phải gắn bó thân thiết với bạn bè cùng lớp, cùng trường trên cơsở cùng phấn đấu, tiến bộ. Tôi luôn khuyến khích các em tinh thầnđoàn kết, giúpđỡbạn. Tôi luôn đảm bảo tính khách quan, đối xử công bằng. Mặt khác, phải tránh cho được một không khí nghi kị, phải tiêu diệt tận gốc lối mách lẻo riêng với cô giáo. Trong giờhọc, tôi thường xuyên chia nhóm ngẫu nhiênđể các em được giao lưu với nhiều bạn trong lớp. Xây dựng mối quan hệbạn bè thân thiết, đôi bạn cùng tiến để giúpđỡ nhau trong họctập. Phối hợp chặt chẽvới gia 6 đình, cácđoàn thể trong và ngoài nhà trường: Kết hợp chặt chẽvới tổ chức đội, tham gia đầy đủ các hoạt động do đội tổ chức. Thường xuyên liên hệvới phụ huynh học sinh qua sổ liên lạc hoặc gặp trực tiếp phụ huynh traođổiđểcóbiện pháp giáo dục phù hợp. 3.4 Giáo dụchọc sinh thông qua các hoạtđộng môn học Tôi luôn tìm tòi, họchỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp để thiết kế bài dạy phù hợp với đặcđiểm học sinh lớp mình. Xác địnhđúng mục tiêu bài học, nghiên cứu bài dạy, sửdụng nhiều phương pháp dạyhọc tạo hứng thú cho các em.Đồng thời giáo dục phẩm chất qua từng môn học. Học sinh lớp 3 không có tính kiên trì, nên khi yêu cầu các em phải đứng nghiêm là rất khó, nhất là vào các buổi chào cờ đầu tuần. Tôi giáo dục cho các em thông qua những giờhọc ...Là người Việt Nam mình tự hào khi được đứng dưới lá cờTổ quốc. Giờ chào cờlần sau các em không còn đứng theo kiểu bắt buộc nữa mà là đứng nghiêm chào cờ, thể hiện lòng yêu quê hươngđấtnước. Giáo dục phẩm chất yêu thương, kính trọng thầy cô giáo.Đoàn kết vớibạn bè còn được thểhiện qua chủ đề: “Thầy cô giáo và chúng em” . Với mỗi chủ đề, học sinh đều được sắm vai. Mỗi tình huống đưa ra đều được giải quyết triệtđể. Tổ chức các hoạt động sinh hoạt tập thể vàvuichơi thông qua hoạt động ngoại khóa: Chơi trò chơi dân gian, làm bưu thiếp, vẽ tranh chào mừng các ngày lễ lớn. Giáo dục kĩnăng sống cho học sinh, giúp các em tự tin, chủ động cũng như khảnăng xử lí tình huống trong cuộc sống một cách linh hoạt và nhạy bén. Qua các hoạt động mà các em được thực hiện trong các giờ hoạt động trải nghiệm, tôi thấy nhiều em mạnh dạn hơn, nói năng lưu loát hơn, thể hiện vai một cách tự nhiên hơn vàđiều quan trọng là các em biết chia sẻ, quan tâm đến những bạn có hoàn cảnh khó khăn. Biết nói những lời cảmơn khi được người khác giúp đỡ, khi làm sai biết nói lời xin lỗi. Quađó tôiđã nắm được phần nào đời sống nội tâm của các em, hướng các em biết làm việc thiện. Đối với các môn học khác, tôi cũng thường cho các em hoạt động cá nhân, nhóm, cảlớp. Từđó liên hệbản thân emđã thực hiện được những gì và chưa thực hiện được những gì. Ngoài ra, trong mỗi tiết học khi cần phát biểu tôi hướng dẫn học sinh cách giơ tay phát biểu như: chống khuỷu tay trái xuống bàn, giơ thẳng, bàn tay khép lại. Không nói leo, gâyồn ào trong giờhọc.Trong giờTiếng Việt, khi gọi các emđọc bài trong sách giáo khoa tôi luôn uốn nắn cách cầm sách không bịbẻ gáy, không bị quăn mép, hướng dẫn tỉmỉ cáchđứngđọc, cách lấy hơiđể các em đọc to và rõ 7 ràng. Hoặc trong giờtập viết, ngoài việc hướng dẫn các em viếtđúng,đúng kỹ thuật và đẹp các em còn phải biết sửdụng bút khi viết, không đượcấn mạnh quá sẽ gẫy ngòi, hoặc sẽ rách vở, không tỳ tay làm quăn mép vở Việc rèn nếp giữvở sạch, đẹp là vô cùng quan trọng trong nếp học tập của người học sinh. Trong các giờhọc toán, tôi luôn chú ý rèn cho các em kĩnăng lắng nghe, biết vận dụng kiến thức vào thực tế đểgiải quyết tình huống cụthể giúp các em phát triển được năng lực tư duy sáng tạo. Trình bày khoa học, thẩm mĩ . Phát triển các phẩm chất chăm học, chăm làm và yêu thích môn học. 3.5.Khen thưởng Học sinh lớp3 rất thích được khen nên tuần nào tiết Sinh hoạtlớp các em cũng được chia sẻtrướclớp những việc làm tốt và chưatốtcủabản thân. Bạn nào làm được nhiều việc tốt trong tuần sẽ được tuyên dương trước lớp. Sau mỗi tuần, giáo viên ghi chép tỉmỉ vào sổ theo dõi. Cuối mỗi tháng, cô trò cùng nhau tổng kết thiđua bình chọn những bạn xuất sắc nhất để nhận phần thưởng. Cùng với việc khen thưởng, tôi cũng nghiêm khắc nhắc nhở, những học sinh chưa tiến bộ. nếu học sinh có lỗi yêu cầu học sinh sửa lỗi ngay. Nếu chỉ cho các em nhận lỗi mà không sửa lỗi thì sẽ thành thói quen xấu, nhưng khi nhận ra lỗi các em tựsửa lỗiđó thì các em sẽ thấy thấm thía và sẽ không vi phạmnữa. 4. Kết quảthực hiện Những biện pháp tôiđã làm cũng rất đỗi bình thường nhưng kết quả đạt được lại rất khả quan. Kết quảhọc tập của học sinh so với đầu năm học tiếnbộrõrệt. Các em ngày càng chăm ngoan,đoàn kết, năng lựctựphụcvụ tốthơn, các emđã biết quan tâm giúpđỡbạn bè, kính trọng thầy cô Tình cảm thầy trò, bạn bè ngày càng gắn bó thân thiết. Nhiều phụ huynhđã có những thông tin phảnhồivề ýthứctựhọc, tựphụcvụởnhàcủa các em rất tốt như: Biết tựsắp xếp sách vởgọn gàng, ngăn nắp. Biết tự làm vệ sinh cá nhân, biết giúpđỡbốmẹmộtsốviệc trong nhà, Phụ huynh rất phấn khởi.Điềuđó làm tôi rất vui mừng và vơiđi những vấtvảmệt nhọc. 5.Kết luận Giáo dục kỹnăng sống thông qua các hoạt động học tập là một mặt hoạt động của giáo dục nhằm xây dựng cho trẻnhững tính cách nhấtđịnh và bồi dưỡng cho các em những hành vi, quy tắc thểhiện tháiđộvới bạn bè, giađình và xã hội. Vì vậy, người giáo viên Tiểu họccómột vị trí đặc biệt quan trọng, luôn sáng tạo trong tổ chức các hoạt động học tập, vui chơi trong sinh hoạt tập thểvà đặc biệt là trong các biện pháp giáo dụcđạođức và rèn luyện kĩnăng sống cho học sinh. Để làm tốt việc rènđạođức và kĩnăng sống cho các em người giáo viên phải thật tâm huyết với nghề, hết lòng yêu thương học sinh. Không ngại khó, luôn học hỏi kinh 8 nghiệm ở đồng nghiệp. Tựhọc, tự rèn luyệnđể nâng cao trìnhđộ. Giáo viên luôn xem các em như chính con cháu trong giađình,đồng thời là người cha, người mẹ, người bạnđáng tin cậy của các em. Hãy nâng niu, chăm sóc các em như những chồi nonđể những chồi nonấy cóđiều kiện phát triển tốt nhất, trở thành cây tốt tươi, góp phầnđem lại màu xanh cho xã hội. Những biện pháp tôi làm đều bắt nguồn từ tinh thần trách nhiệm của một người giáo viên, từ tình yêu đốivới họctrò của mình. Nhưng mọi sản phẩm làm ra cho dù có tốtđến mấy, chất lượng caođến mấy cũng không thể tránh khỏi những thiếu sót, hạn chế. Tôi rất mong được sự đóng góp ý kiến của quý đồng nghiệp và các bạn. Xin trân trọng cảmơn! Người viết Nguyễn Thị Anh
Tài liệu đính kèm:
skkn_mot_so_bien_phap_ren_ki_nang_song_qua_cac_hoat_dong_hoc.pdf



